IBANına Sürekli Para Gelenler Yandı Maliye Açıklama Kısmında O Kelimeyi Görmezse Vergi Kesecek

Gelir İdaresi Başkanlığı banka hesapları üzerinden dönen kayıt dışı ekonomiyle mücadele için yapay zeka destekli yeni denetim sistemini devreye aldı. Özellikle eşe dosta para gönderirken veya borç alıp verirken açıklama kısmını boş bırakanlar büyük risk altında. Müfettişler o sihirli kelimeyi görmediği her transferi ticari kazanç sayıp vergi cezası kesmeye başladı.

IBANına Sürekli Para Gelenler Yandı Maliye Açıklama Kısmında O Kelimeyi Görmezse Vergi Kesecek
Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), 3 Şubat 2026 itibarıyla banka hesap hareketlerini mercek altına alan yeni algoritmasını duyurdu. Buna göre; bireysel hesaplara farklı kişilerden düzenli veya düzensiz para girişleri olduğunda, sistem bunu otomatik olarak "Ticari Satış Geliri" olarak etiketliyor. Bu durumun vergi cezasına dönüşmemesi için vatandaşların para transferi yaparken açıklama kısmına mutlaka paranın niteliğini (Örn: "Borç", "Borç İadesi" veya "Harçlık") yazması gerekiyor. Açıklama kısmı boş bırakılan veya "Diğer" seçilen transferler, aksi ispat edilene kadar "Gelir" kabul ediliyor ve geriye dönük faizli vergi tarhiyatı uygulanıyor.

1. Neden İncelemeye Takılıyorsunuz? Eskiden sadece şüpheli ve çok yüksek meblağlar incelenirken, artık yapay zeka sayesinde "frekans" takibi yapılıyor.

  • Hesabınıza haftada 3-4 kez farklı kişilerden para geliyorsa (Tutarın 500 TL veya 50.000 TL olması fark etmiyor), Maliye sizi "IBAN ile tahsilat yapan esnaf" gibi görüyor.

  • Eğer bu paralar aslında arkadaşınızdan aldığınız borç veya bir ortak gider (Örn: Akşam yemeği hesabı paylaşımı) ise, bunu ispatlamak zorundasınız.

2. Sizi Kurtaracak "Sihirli" Kelimeler (Tablo) Para gönderirken veya alırken açıklama kısmına yazılan tek bir kelime, sizi binlerce liralık cezadan kurtarabilir. İşte kullanılması gereken doğru ifadeler:
 

Transfer Nedeni Yanlış / Riskli Açıklama Doğru / Güvenli Açıklama
Borç Verme/Alma (Boş) / Diğer / Ödeme "Borç" / "Borç İadesi"
Aile İçi Destek (Boş) / Transfer "Harçlık" / "Aile Desteği"
Ortak Ödeme Yemek / Eğlence "Hesap Paylaşımı" / "Alman Usulü"
Apartman Gideri Aidat "Şubat Ayı Aidat Ödemesi"
Kira Ödemesi Kira "2026 Şubat Konut Kirası"
 

3. "Diğer" Seçeneği Neden Tehlikeli? Mobil bankacılıkta hızlı işlem yapmak için genellikle "Diğer" seçeneği işaretlenip geçilir.

  • Ancak hukukta "Açıklamasız gönderilen para, borç ödemesi sayılır" ilkesi olsa da, Maliye açısından açıklamasız para **"Potansiyel Gelir"**dir.

  • Müfettiş size "Bu para neden geldi?" diye sorduğunda, elinizde yazılı bir delil (dekont açıklaması) yoksa, o paranın vergisini ödemek zorunda kalabilirsiniz.

4. Esnaf "Borç" Yazarsa Ne Olur? Bu uyarı, vergi kaçıran esnafın "Borç" yazarak kurtulabileceği anlamına gelmiyor.

  • Maliye, parayı gönderen kişi ile alan kişi arasındaki ilişkiyi de analiz ediyor.

  • Eğer hiç tanımadığınız 50 kişiden size "Borç" açıklamasıyla para geliyorsa, sistem bunu "Hayatın Olağan Akışına Aykırı" bularak yine vergi cezası kesiyor. Bu yöntem sadece gerçek bireysel ilişkiler için geçerlidir.

5. 5 Yıl Geriye Dönük Ceza Gelebilir GİB, banka hesaplarını 5 yıl geriye dönük inceleme yetkisine sahiptir.

  • Bugün açıklama yazmadan yaptığınız işlemler, 2030 yılında karşınıza "İzaha Davet" mektubu olarak çıkabilir.

  • Uzmanlar, bugünden itibaren tüm transferlerde açıklama kısmının titizlikle doldurulmasını öneriyor.

© 2025 Tüm Hakları Saklıdır.